Gefeliciteerd medetuinder

Je hebt je interesse getoond voor een moestuin en nu heb je er een. Wellicht pas na lang wachten of misschien wel eerder dan je eigenlijk goed uitkomt. Dat blije gevoel kan ik me nog goed herinneren.
En dan stap je verwachtingsvol jouw tuin op en wat tref je aan? Groen van het gras? Een lege gereedschapskist, onbekende buren? En heb je eigenlijk al een plan?
Hoe pak je het dan aan? Voor je het weet maak je kennis met je buurtjes op de tuin en verdiep je je in de groenten en fruit die je zou willen eten. Maar hoe zit het dan met wieden, met water geven en de ‘strijd’ met de slakken. En dan nog de vogels die maar wat graag de vruchten van jouw noeste arbeid komen nuttigen. Mee-eters om soms moedeloos van te worden.
Dus; eerst maar even een plannetje maken? ‘Even’ nadenken hoe je het aan wil pakken? Best een goed advies. Want wat jij wilt dat er op de tuin gebeurt, gaat meestal niet vanzelf. Daar moet je wel eerst voor plannen en vooral wat voor doen.
Gelukkig sta je er niet helemaal alleen voor.

Binnen jouw vereniging worden met regelmaat leerzame tuinbijeenkomsten en ook praktische workshops georganiseerd. Buren staan je soms bij met goed bedoelde raad en in onze tuinwinkel kun je advies krijgen over bemesting, het aanbod van de producten en meer. Maar één ding is zeker: jouw moestuin onderhouden? Dat moet je toch echt zelf doen!
Daarom is het een goed idee om aan de hand van deze startersinformatie een beetje wegwijs te raken binnen jouw vereniging en op jouw tuin.
Veel leesplezier en veel energie op jouw tuin

Kees Rood
Voorzitter Amateurtuindersvereniging Castricum

De vereniging

Om jouw tuin te bemachtigen heb je je eerst moeten inschrijven als lid van de vereniging. Dat lijkt een beetje omslachtig want waarom zou er een vereniging nodig zijn. Je onderhoudt toch zelf jouw eigen moestuin?
Toch is er meer nodig voor een eigen tuin en een plek onder de zon. Jouw tuin ligt immers op een van de vier tuincomplexen en die worden gehuurd of gepacht van de gemeente of van particuliere eigenaren.
Die tuincomplexen met clubgebouwen, paden, heggen en sloten moeten, net als jouw tuin, worden beheerd en onderhouden. Ook de gezamenlijke inkoop en beheer van de tuinwinkel, het beheer van de financiën en het regelen van contracten en verzekeringen vraagt aandacht. Dus, niet alleen jouw eigen moestuin vraagt zorg en aandacht; ook de zaken daar omheen.

De Amateurtuindersvereniging Castricum heeft regels, net als elke andere vereniging. Bij jouw huurcontract zijn Statuten en een Huishoudelijk Reglement gevoegd. Daarin staat alle informatie over de taken en de rollen van besturen, commissies en de rechten en plichten van de leden. Dat is de formele taal. Taal die vooral zegt WAT er moet worden gedaan, maar niet HOE: het onderwerp van deze startersinformatie
Op onze website is veel informatie te vinden over de geschiedenis, de tuincomplexen en over de activiteiten van de vereniging. Ook veel tips die je kunnen helpen om het onderhoud te plannen en keuzes te maken voor het telen van je groenten en fruit.
Daarnaast is er natuurlijk een overvloed aan boeken, tijdschriften, websites en vast ook wijze raad van jouw medetuinders voor de start van jouw eigen moestuinactiviteiten.

Je hebt dan ook al kennis kunnen maken met de complexleider en uitleg gekregen over wat er te vinden is op het tuincomplex.
Zo heeft hij/zij je vast uitgelegd dat op elk complex een clubgebouw staat waarvan je (na betaling van een klein bedrag) een sleutel kan krijgen. Bij beëindiging van het lidmaatschap, lever je de sleutel natuurlijk weer in en krijg je dit sleutelgeld deels terug.
Daarnaast is er op elk van de complexen klein gereedschap te lenen: kruiwagens, grondboren etc. Toiletvoorzieningen voor de leden zijn er alleen op ‘de Breedeweg’ en ‘de Bloemen’.

Beheer en onderhoud

Het tuincomplex vraagt om aandacht, planning van investeringen, groot onderhoud en natuurlijk jaarlijks terugkerende en dagelijks onderhoud.
Elk jaar stellen de vrijwilligers van de complex-teams een activiteitenplan en een kostenraming op. Deze worden door het bestuur voorgelegd aan de Algemene Ledenvergadering.
Na goedkeuring door de leden zijn de investeringen en het groot-onderhoud geregeld. Daarbij kun je denken aan aanleg van drainage en greppels, het verharden van de paden, onderhoud aan de clubgebouwen etc.

Tuindiensten!

Naast het groot onderhoud wordt ook gewerkt aan het steeds terugkerende onderhoud als maaien en snoeien, klussen voor de verbetering en verfraaiing van het tuincomplex. Je kunt je voorstellen dat daar niet zozeer kosten in gaan zitten, maar wel veel tijd. Hiervoor geldt dan ook het spreekwoord: ‘vele handen maken licht werk’.
Het complexteam heeft jouw hulp nodig voor dat ‘dagelijks’ onderhoud. Daarom is ieder lid en duolid naar vermogen verplicht jaarlijks minstens vijf uur mee te werken aan een tuindienst: (artikel 20.3 van het Huishoudelijke Reglement). Die tuindienst wordt in twee delen uitgevoerd. Dat geldt in elk geval voor de complexen ‘Breedeweg’ en ‘de Bloemen’. Voor ‘de Castricummerwerf’ en ‘de Haagscheweg’ is er vanwege de kleinschaliger omvang een afwijkende regeling.
Het complexteam stelt daarvoor aan het begin van het jaar een rooster op en deelt dat met jou. Samen met je mede-tuinders werk je op twee zaterdagochtenden van 9.00 tot 11.30u aan onderhoud, verbetering en verfraaiing van het tuincomplex.
‘Naar vermogen’ betekent dat bij de indeling van de werkzaamheden rekening wordt gehouden eventuele andere vrijwilligerstaken die je voor de vereniging verricht, met eventuele (fysieke) beperkingen of met gevorderde leeftijd.

Het werkrooster wordt gepubliceerd op de website. Gewoonlijk neemt de complexleider nog contact met je op of stuurt je een berichtje in de week voorafgaand aan jouw tuindienst.
Het kan voorkomen dat de geplande tuindienst niet goed uitkomt. Uiteraard is dan overleg mogelijk over de data. Doe dat wel op tijd want schuiven in de planning is een hoop regelwerk.
Deelname is verplicht. Wanneer de tuindienst niet wordt uitgevoerd of niet op de ingeroosterde datum wordt verricht, wordt een boete opgelegd. Die werd in de Algemene Ledenvergadering vastgesteld op € 12,50 per keer.
De niet verrichte tuindienst moet op een later tijdstip alsnog worden uitgevoerd. Van ‘afkopen’ kan geen sprake zijn.

De tuinwinkel

De vereniging verzorgt de gezamenlijke inkoop van seizoensgebonden producten als mest, compost, zaden, pootaardappelen, knoflook, uien en aardbeienstekken. Daarnaast is er een bescheiden assortiment aan gereedschappen, kunstmeststoffen, worteldoek, vliegengaas vogelnetten, gewasbeschermingsmiddelen, etc. Door de gezamenlijke inkoop en de lage kosten worden de producten goedkoop aangeboden.|
De verkoop bij gebeurt voorkeur met PIN-pas, of anders á contant, en alleen aan leden en donateurs van de vereniging
De tuinwinkel is gevestigd in het clubgebouw ‘Nieuw Kronenburg’ op het complex Breedeweg,
Het winkelteam bestaat volledig uit vrijwilligers; tuinders net als jij.
De tuinwinkel is in het tuinseizoen; de maanden februari t/m september, geopend op zaterdagochtend van 10.00u tot 12.00u. In de maanden oktober t/m januari is de winkel elke laatste zaterdagochtend van de maand open.

Bestellen?

Bestellingen van seizoensgebonden producten kunnen op twee manieren worden gedaan: op papier of via de website. Papieren invullijsten kun je ophalen in de clubgebouwen en in de tuinwinkel. Inleveren moet in de brievenbus op de Breedeweg.
Om bestellingen te kunnen doen op de website, moet je eerst eenmalig een account aanmaken. Op de homepage, in de blauwe menubalk, klik je op INLOGGEN waarna een registratieformulier verschijnt. Vul je dat in dan wordt een link naar je e-mailadres verzonden om een wachtwoord in te stellen. Met dat wachtwoord kun je inloggen en dan de bestellingen doen.Het winkelteam kondigt de beschikbaarheid van de seizoensgebonden producten en de bestel-periode aan in nieuwsbrieven.
Bestellingen worden alleen in behandeling genomen na ontvangst van het verschuldigde bedrag van de bestelling op de bankrekening van de tuinvereniging.

Nieuwsbrieven

Op de website vind je al veel over de vereniging. Maar de actualiteit komt gemiddeld eens per twee weken voor jou beschikbaar met de nieuwsbrieven; soms voor alle leden, soms gericht aan leden van een van de tuincomplexen.
Denk daarbij aan aankondigingen voor onder meer de aanschaf en het ophalen van zaden en seizoensgebonden producten, de tuinbijeenkomsten, de gereedschapsdagen. Krijg je de nieuwsbrief niet, dan mis je dat.
Inschrijven moet je zelf doen om te voorkomen dat je de nieuwsbrief ongewenst toegestuurd krijgt. Onderaan op de homepagina wordt een inschrijfformulier getoond.
Uitschrijven kan ook op elk moment. Onder aan elke nieuwsbrief wordt die optie vermeld.

Jouw tuin leren kennen

Bij het aangaan van de huurovereenkomst kreeg je de Statuten en het Huishoudelijk Reglement toegestuurd. Vooral het Huishoudelijk Reglement is van belang omdat daarin staat wat er van de leden, van jou wordt verwacht. Zie ze maar als de ‘spel- en speelregels’ op de tuin. Ze zijn belangrijk om te zorgen dat je met plezier kunt tuinen en dat er geen hinder, overlast of schade voor de buren ontstaat. En voor jou zelf natuurlijk.

Planning?

En daar sta je dan: boordevol ideeën en wensen.
Maar waar zet je nu de appelboom en die lekkere bessenstruik. Zou je ook een kasje mogen plaatsen en wat betekenen ‘wisselteelt’ en ‘zuurgraad’ voor mij? Allemaal vragen waarop je gelukkig wel een antwoord kunt krijgen. Alleen is het maar net wie je het vraagt: zoveel tuinders, boeken en websites; zoveel meningen.
Gelukkig zijn er de praktische workshops en de tuinbijeenkomsten. Zoals hiervoor al genoemd: buren staan je soms bij met goed bedoelde raad en in onze tuinwinkel kun je advies krijgen over bemesting, het aanbod van de producten en meer.

Je weet inmiddels ook dat je wordt geacht zelf jouw tuin schoon te houden. En wel op zo’n manier dat jouw buren geen last hebben van verspreiding van onkruidwortels en -zaden of overhangende takken. Je zorgt dus dat de tuin er onderhouden bij ligt. Als ‘peildatum’ voor een schone start wordt 1 april gehanteerd. Jouw tuin is dan zoveel mogelijk in gereedheid gebracht voor het groeiseizoen: gespit, onkruidvrij en vrij van materialen die er niet thuishoren.
De gezamenlijke paden worden door de vereniging onderhouden. De paden tussen jouw tuin en die van de buren zijn jullie eigen verantwoordelijkheid.

\En dan wil je zaaien en planten. De meest voor de hand liggende werkwijze is natuurlijk: zaaien wat je lekker vindt. Op veel plaatsen kan je zaden en plantjes kopen. Via de vereniging kun je met korting zaden en materialen van ‘Garant’ betstellen. De Zadengids van Garant wordt jaarlijks in december huis aan huis bij de leden bezorgd. De zakjes met zaden en de zaai-kalenders geven al informatie. Je staat voor de keuze of je in rijtjes gaat zaaien of op bedden en zoekt op wat ‘combinatieteelt’ voor jouw groenten kan betekenen. En misschien is een kasje wel wat voor je? Kortom je bent al aardig bezig met een planning.

Suggestie: schaf een zaaikalender aan bij Garant of ‘Google’ op de term ‘zaaikalender’. Er is een overvloed aan zaaikalenders beschikbaar. Soms betaald, veelal gratis. Let bij ‘gratis’ wel op de cookies en voorwaarden voor gebruik.

Regels!

Alleen leden hebben toegang tot de complexen en de toegewezen tuin. Voor het gebruik van hu tuin gelden regels die voor elke tuinder gelden.
Zo zijn er de bebouwingsvoorschriften. Artikel 24 zegt: ‘Voor het op de tuin maken of hebben van getimmerten als broeikassen en bakken, gereedschapskisten, rijwielrekken of bouwsels zoals stapelmuren, bloembakken, steun- constructies voor planten, moeten de leden vooraf advies van het complexteam inwinnen’. Voor de huurders op de Castricummerwerf zijn aanvullende ‘Bouwvoorschriften en tuinregels Castricummerwerf’ van toepassing.
Wanneer je een kas wil plaatsen, dan is daar zowel instemming van de vereniging als een omgevingsvergunning van de gemeente nodig. Instemming van de vereniging is bedoeld om te voorkomen dat de plaatsing op het tuinperceel hinder geeft voor de omgeving. Samen met de complexleider wordt advies gegeven en een akkoordverklaring opgesteld. Die moet worden overlegd bij de vergunningaanvraag. Neem dus eerst contact op met de secretaris voordat je de aanvraag voor een omgevingsvergunning doet.
De aanvraag moet je zelf verzorgen en ook de legeskosten zijn voor jouw eigen rekening.
Waar geen ruimte voor wordt gegeven is het aanbrengen van huisraad, speeltoestellen, bouwwerken en schuilgelegenheden die geen direct verband houden met moestuinieren.

Ook voor beplanting gelden regels.
* Fruitbomen moeten minimaal 2 meter vanuit de tuingrens worden geplant en hagen 50 cm vanuit de tuingrens. Snoei ze met regelmaat om uitbundige groei in te tomen en opbrengst te bevorderen. Weet je niet hoe dat moet? Vraag het aan ervaren tuinders of kom naar een van de tuinbijeenkomsten.
* Wisselteelt is nodig om uitputting van de grond en verspreiding van ziekten te voorkomen. Het meest bekend is de wisselteelt voor aardappelen.
De tuin heeft daarvoor 3 vakken: A, B en C.
Op de website en op het mededelingenbord op het complex wordt jaarlijks aangegeven in welk vak aardappelen mogen worden gepoot.
Gebruik maken van een verkeerd vak betekent verwijderen van de aardappelen op eerste aanzegging, ongeacht het groeistadium. Het zal ook duidelijk zijn dat bij het rooien alle knollen worden verwijderd. Het aardappelloof moet je afvoeren. Niet op de composthoop gooien dus. Dat geldt ook voor het loof van tomaten.
* Toegang tot de complexen is alleen voor leden en hun aanhang. Zij vermijden vanzelfsprekend overlast voor hun omgeving. Eenvoudig gezegd: geen luide muziek, feesten, BBQ-en vandalisme. Het is ook niet toegestaan om ongevraagd tuinen van anderen te betreden.
De tuinen en de complexen zijn geen speeltuin.

Duoleden?

Tuinieren is vaak een individuele activiteit. Soms doe je dat samen met familieleden of met een vriend(in). Hoe je dat ook doet; het huurcontract kent maar één huurder. Die betaalt de tuinhuur en de contributie. Medetuinders die geen deel uitmaken van het eigen gezin, moeten ook lid zijn van de vereniging; de ‘duoleden’.
Een duolid betaalt na inschrijving (alleen) contributie en draait, evenals de huurder mee in het rooster voor de tuindiensten. Een duolid heeft na minimaal twee volle jaren mee-tuinieren, recht om de tuin over te nemen wanneer de huurder van de betreffende tuin er mee zou stoppen.

Honden op de tuin?

Het is leden toegestaan om een hond mee te nemen op de tuin, mits deze aangelijnd is. De tuincomplexen zijn immers geen uitlaatgebied en al helemaal geen losloopgebied.
De redenen zijn eenvoudig: niet iedereen is fan van honden en struinen door de groenten van een ander is hinderlijk, onfris en de kans op verspreiding van plantenziekten moet worden geminimaliseerd. Sommige mensen en kinderen zijn bang van honden en hinder voor de buren (blaffen, plassen, poepen) moet worden voorkomen. Een vaker gehoord argument als zou de hond prima onder appél gehouden kunnen worden, biedt geen garantie. Aangelijnd houden is daarom de voorwaarde. En het spreekt vanzelf dat opruimplicht erbij hoort
Mocht het hebben van een hond op de tuin toch tot overlast leiden of de aanlijnplicht wordt genegeerd, dan wordt het baasje er uiteraard op aangesproken en bij herhaling, verzocht de hond niet meer mee te nemen

Voorkom rommel!

Opruimen van de tuin kan een hele klus zijn. Vooral wanneer je in de loop van de tijd veel spullen verzamelt op de tuin. Een tip op basis van ervaring: sleep niet te veel ‘rommel’ mee naar de tuin. Alleen materialen die je daar echt nodig hebt. Dus huisraad en meubilair: niet doen. Houtsnippers, geschilderd of behandeld hout, spaanplaat, laminaat en dergelijke: niet doen.
Daarom is het logisch dat het complexteam je erop aanspreekt wanneer je er een rommel van maakt.

Dus: ruim regelmatig op. Dat houdt de tuin netjes en overzichtelijk. En dat scheelt ergernis voor jezelf en de omgeving en aan het eind veel energie.

Plasticfolie op de tuin?

Een steeds vaker gezien fenomeen is het afdekken van tuinen met plasticfolie; bedoeld om onkruidgroei te remmen. Op zich helpt dat, maar het is eigenlijk een signaal dat de tuinder ‘het opgeeft’. Dat is op zich al jammer, maar het is ook een lelijk gezicht. Geen reclame voor de tuin-vereniging. Het is bovendien vervuilend wanneer het langer blijft liggen en afbreekt in het zonlicht. Probeer toepassing zoveel mogelijk te vermijden of anders, kort te gebruiken. Schoffelen, spitten, zorgen voor voldoende bedekking met groenten, pompoenen/meloenen levert een zoveel fraaier aanblik en is vooral zoals tuinieren bedoeld is.  

Jouw tuin opzeggen?

Bij het aangaan van de huurovereenkomst kreeg je ook al mee dat jouw tuin bij het opzeggen en schoon moet worden opgeleverd om de borg weer terug te kunnen ontvangen.
Een huurovereenkomst kun je aangaan op elk moment. Opzeggen ook. Alleen is wel bepaald dat je verantwoordelijk blijft voor het beheer en onderhoud tot uiterlijk 31 december van het jaar waarin je opzegde. Wanneer echter vóór die datum een nieuwe huurder voor jouw tuin wordt gevonden, vervalt die verplichting en gaat die over op de nieuwe huurder. Met hem of haar kun je afspraken maken over het overnemen van spullen op de tuin.

Schoon opleveren!

Schoon opleveren van de tuin betekent heel eenvoudig: zonder verhardingen, hout, opstallen, beplanting, gewassen en onkruiden. Leeg dus.
Mocht je met een nieuwe huurder voor jouw tuin afspraken kunnen maken om (een deel van de) spullen en beplanting over te nemen, dan kan dat uiteraard.
Over verantwoordelijkheid voor het verwijderen van oudere bomen ontstaat wel eens discussie. Fruitbomen ‘overleven’ vaak meerdere huurders. Na verloop van tijd worden die bomen soms te groot om te verwijderen zonder hulp. Het bestuur bepaalt samen met complexleiding per geval of en hoe het verwijderen aan te pakken. Verder is het Huishoudelijk Reglement duidelijk over het opruimen: het doel is opleveren zodat de tuin direct kan worden uitgegeven aan een nieuwe huurder.
Wanneer geen afspraken te maken zijn met een opvolger, sta je voor de keus om zelf de tuin schoon te (laten) maken of door het complexteam te laten verzorgen wanneer de mogelijkheid daarvoor wordt gegeven. Het spreekt vanzelf dat kosten daarvoor in rekening worden gebracht. Je geeft dan pas toestemming op basis van een kostenraming.

Wanneer op de nadering van 31 december een huurder in gebreke dreigt te blijven: niet schoon opleveren, dan wordt die nog tweemaal gemaand de werkzaamheden uit te voeren.
Na 31 december heeft de tuinder geen toegang meer tot de tuin en het complex. Hij of zij is dan immers geen lid meer. De vereniging voert dan de nodige werkzaamheden uit en de kosten daarvan worden, desnoods via de deurwaarder verhaald.
Dat klinkt streng, maar dan is daar wel een langdurig en intensief traject van aanspreken en aanschrijven aan vooraf gegaan.

Vragen?

Met vragen kan je altijd terecht bij de leden van het complexteam. Wie jouw complexleider is, vind je op de website en het mededelingenbord.
Er zit ook veel kennis onder jouw medetuinders. En kom ook naar de tuinbijeenkomsten: elke laatste zaterdag van de maand van oktober tot april. Maak er vooral gebruik van. Het wordt op prijs gesteld. Bestuur en medetuinders wensen je heel veel tuinplezier.